DXY چیست؟ شاخص دلار چگونه محاسبه می‌شود و چه اثری دارد؟

DXY یا ICE U.S. Dollar Index شاخصی است که ارزش دلار آمریکا را در برابر سبدی از شش ارز بزرگ اندازه‌گیری می‌کند. افزایش DXY معمولاً یعنی دلار در برابر این سبد قوی‌تر شده و کاهش آن یعنی دلار تضعیف شده است.

DXY چیست؟

DXY یک میانگین هندسی وزن‌دار از شش نرخ ارز است که توسط ICE نگهداری و محاسبه می‌شود. این شاخص برای سنجش جهت کلی دلار در بازار جهانی استفاده می‌شود.

منبع: ICE Futures U.S. – U.S. Dollar Index FAQ.

چه ارزهایی در شاخص دلار هستند؟

وزن یورو بیش از نیمی از شاخص است، بنابراین حرکت EUR/USD می‌تواند اثر بزرگی روی DXY داشته باشد.

منبع وزن‌ها: ICE FX Indexes Methodology.

DXY چگونه محاسبه می‌شود؟

ICE از یک فرمول هندسی با وزن‌های ثابت استفاده می‌کند. لازم نیست برای تحلیل روزمره فرمول کامل را محاسبه کنید؛ مهم‌تر این است که بدانید DXY از یک سبد ثابت تشکیل شده و به‌ویژه نسبت به یورو حساس است.

DXY با نرخ دلار آزاد ایران چه فرقی دارد؟

این دو شاخص کاملاً متفاوت‌اند. DXY ارزش دلار در برابر شش ارز خارجی را اندازه می‌گیرد، اما نرخ دلار در ایران به عرضه و تقاضای ارز داخلی، سیاست ارزی، تورم، تجارت خارجی، ریسک سیاسی و محدودیت‌های انتقال پول وابسته است.

ممکن است DXY پایین بیاید اما دلار در ایران بالا برود؛ یا برعکس. برای نرخ داخلی، صفحه قیمت دلار امروز را ببینید.

چرا طلا به DXY حساس است؟

طلا در بازار جهانی عمدتاً با دلار قیمت‌گذاری می‌شود. اگر دلار جهانی قوی‌تر شود، خرید طلا برای دارندگان ارزهای دیگر گران‌تر می‌شود و این می‌تواند فشار نزولی روی طلا ایجاد کند. این رابطه قطعی و یک‌به‌یک نیست، اما یکی از متغیرهای مهم بازار است.

برای دنبال‌کردن این رابطه، صفحات اونس جهانی طلا و پیش‌بینی قیمت طلا را ببینید.

نرخ بهره فدرال رزرو چه اثری روی DXY دارد؟

اگر نرخ‌های بهره آمریکا نسبت به اقتصادهای دیگر بالاتر برود، دارایی‌های دلاری می‌توانند جذاب‌تر شوند و تقاضا برای دلار افزایش یابد. در مقابل، انتظار برای کاهش نرخ بهره می‌تواند فشار نزولی بر دلار ایجاد کند.

برای توضیح سازوکار نرخ بهره، راهنمای اثر نرخ بهره فدرال رزرو بر دلار، طلا و بورس را بخوانید.

DXY چه اثری روی بیت‌کوین و دارایی‌های ریسکی دارد؟

در بسیاری از دوره‌ها، دلار قوی با شرایط مالی سخت‌تر همراه بوده و می‌تواند برای دارایی‌های ریسکی فشار ایجاد کند. اما رابطه DXY با بیت‌کوین، سهام یا کالاها ثابت نیست و باید همراه نرخ بهره، نقدینگی و شرایط اقتصاد کلان بررسی شود.

آیا DXY نماینده ارزش دلار در برابر همه ارزهای جهان است؟

خیر. سبد DXY فقط شش ارز دارد و وزن یورو بسیار بالاست. به همین دلیل DXY با شاخص‌های گسترده‌تر trade-weighted دلار که ارزهای بیشتری را پوشش می‌دهند متفاوت است.

برای تحلیل DXY چه چیزهایی را دنبال کنیم؟

• تصمیم‌ها و لحن فدرال رزرو؛
• تورم و اشتغال آمریکا؛
• سیاست ECB، بانک ژاپن و بانک انگلستان؛
• بازده اوراق خزانه آمریکا؛
• ریسک‌های ژئوپلیتیک و تقاضای دارایی امن؛
• حرکت EUR/USD به دلیل وزن بالای یورو.

جمع‌بندی

DXY شاخص قدرت دلار در برابر سبدی ثابت از شش ارز بزرگ است، نه نرخ دلار در ایران. برای تحلیل بازارهای جهانی، این شاخص را باید کنار نرخ بهره، بازده اوراق، طلا و شرایط نقدینگی دید.