سرمایهگذاری ۱۲ درصد افت کرد؛ چرا رشد اقتصادی ۱۴۰۵ در خطر است؟
خلاصه؛ چه اتفاقی افتاد؟
گزارش دنیای اقتصاد نشان میدهد رشد واقعی سرمایهگذاری در سال ۱۴۰۴ به منفی ۱۲ درصد رسیده است. نرخ سرمایهگذاری نیز در محدودهٔ ۲۶ درصد قرار دارد؛ پایینتر از میانگین حدود ۳۱ درصدی دههٔ ۱۳۸۰. ریسک سیاسی، تحریم، کاهش اطمینان به آینده و دشواری تأمین مالی از عوامل اصلی معرفی شدهاند.
وقتی سرمایهگذاری از استهلاک ماشینآلات، ساختمانها و زیرساختها عقب بماند، اقتصاد فقط کندتر رشد نمیکند؛ ظرفیت فعلی تولید را هم بهتدریج از دست میدهد.
چرا این خبر مهم است؟
سرمایهگذاری امروز، تولید و اشتغال فرداست. کاهش آن یعنی کارخانهها کمتر توسعه پیدا میکنند، فناوری دیرتر نوسازی میشود و زیرساختهای فرسوده فشار بیشتری بر هزینهٔ تولید وارد میکنند.
بهبود روابط خارجی میتواند درآمد ارزی و انتظارات را بهتر کند، اما بهتنهایی کافی نیست. بیثباتی مقررات، نظام بانکی ناکارآمد و ضعف محیط کسبوکار همچنان میتوانند سرمایه را به سمت ارز، طلا و فعالیتهای کوتاهمدت ببرند.
اثر احتمالی بر اقتصاد و بازار ایران
اثر بر زندگی ایرانیها
برای خانوار، پیام اصلی رشد ضعیف درآمد واقعی است. وقتی سرمایهگذاری و بهرهوری بالا نرود، افزایش حقوق معمولاً از تورم عقب میماند و کیفیت خدمات و کالاها نیز کندتر بهبود پیدا میکند.
برای صاحبان کسبوکار، افق کوتاهتر میشود: خرید تجهیزات، توسعهٔ شعبه یا استخدام نیروی تازه پرریسکتر است. در چنین فضایی نقدینگی و سناریونویسی از پیشبینی یک نرخ قطعی مهمتر میشود.
چه چیزی را در ادامه دنبال کنیم؟
رشد تشکیل سرمایه ثابت، حجم تسهیلات تولید، فروش نفت، نرخ ارز و میزان سرمایهگذاری بخش خصوصی را باید کنار هم دید. یک توافق سیاسی بدون بهبود مقررات و تأمین مالی، احتمالاً فقط بخشی از مشکل را حل میکند.
مطالب مرتبط
منبع خبر: گزارش «رشد ۱۴۰۵ در تنگنای سرمایه» در روزنامهٔ دنیای اقتصاد، منتشرشده در ۲۲ شهریور ۱۴۰۵. مشاهدهٔ گزارش اصلی
یادداشت تحریریه: این مطلب خلاصه و تحلیل مستقل میگمیگ اقتصاد است و توصیهٔ سرمایهگذاری محسوب نمیشود.